یکی از حقوق پایه کارگران طبق قانون کار، حق بیمه است. تمامی کارگرانی که برای شرکت های تحت نظر وزارت کار استخدام شدهاند باید حق بیمه دریافت کنند و توسط کارفرمای خود بیمه کارگری شوند. اما آیا تا به حال از خود پرسیده اید که بیمه کارگری چیست و چه مزایایی دارد؟برای این که بیشتر با بیمه کارگری آشنا شوید و بیشتر در این مورد بدانید، ادامه مقاله را مطالعه کنید. در این مقاله به طور کامل در مورد بیمه کارگری توضیح داده شده است.
بیمه کارگری چیست؟
طبق ماده 2 تامین اجتماعی حق بیمه درواقع مبلغی است که از سمت کارفرما برای بیمه کردن کارگران شرکت به سازمان پرداخت میشود. برای پرداخت حق بیمه مبلغی از حقوق کارگران کم میشود؛ سپس کارفرما باید مقداری از سهم خودش را نیز به آن اضافه کند و سپس مبلغ را به اداره تامین اجتماعی به عنوان حق بیمه پرداخت کند.
معمولا در شرکتهای بزرگ و کارخانه های تولیدی که کارگران زیادی دارند، دفاتر و بخشهای به خصوصی برای بیمه کردن کارگران و بررسی مسائل مربوط به آن هست. برای این که بدانید بیمه کارگری چیست خوب است به این موضوع اشاره کنیم در صورتی که کارفرما از پرداخت حق بیمه به سازمان تامین اجتماعی سر باز بزند، کارمندان شرکت می توانند با ثبت شکایت در وزارت کار حق و حقوق خود را مطالبه کنند. پس از بررسیهای وزارت کار در صورتی که حق با کارمندان باشد، کارفرما علاوه بر مجبور شدن به پرداخت حق بیمه کارمندان، جریمه نیز خواهد شد.
داشتن بیمه کارگری چه مزایایی دارد؟
برای این که بدانید بیمه کارگری چیست، بهتر است که با مزایای آن آشنا شوید. مهم ترین مزایای آن عبارتند از:
- مهمترین و سادهترین مزیتی که اول از همه به ذهن افراد میرسد این است که برای درمان بیماری و حوادث می توان از بیمه استفاده کرد. بیمه میتواند در زمان بیماری بخشی از هزینههای درمان شما را پرداخت کند. البته باید به این موضوع توجه داشته باشید که شرکت بیمه هیچگاه پرداخت کل هزینه درمان را به عهده نمیگیرد. بلکه قسمتی از آن توسط بیمه پرداخت میشود.
- مزیت بعدی آن برای بانوان کارمند است. خانم هایی که بیمه هستند و باردار می شوند، میتوانند برای کاهش هزینههای زایمان و هزینههای قبل از آن از خدمات بیمه استفاده کنند.
- برای این که متوجه شوید بیمه کارگری چیست و چه مزایایی دارد، باید گفت که بعضی از بیمه های کارگری خدمات کمک هزینه ازدواج را نیز ارائه میدهند. در صورتی که شرکت ارائه دهنده خدمات بیمه این ویژگی را داشته باشد، فرد بیمه شده می تواند از آن در زمان ازدواج استفاده کند.
- بیمه میتواند بخشی از هزینه های مربوط به تهیه وسایلی مانند عینک طبی، ویلچر، سمعک، پروتز و موارد مشابه را نیز پرداخت کند.
- از مزایای دیگر بسیار مهم بیمه، حق بازنشستگی است. همچنین در صورتی که فرد به دلایل جسمی دیگر نتواند به کار ادامه دهد، میتواند مستمری آن را دریافت کند.
- در صورتی که مشکلی برای کارگر در محل اتفاق بیفتد، هزینههای درمانی به وسیله شرکت ارائه دهنده خدمات بیمه پرداخت خواهد شد.
فواید بیمه کارگری چیست؟
نحوه پیگیری قانونی عدم پرداخت بیمه تامین اجتماعی چیست؟

بیمه چه هزینههایی را پوشش نخواهد داد؟
برخی از موارد و هزینه ها هستند که بیمه آن ها را پوشش نمیدهد. به همین دلیل برای این که بهتر متوجه شوید بیمه کارگری چیست، خوب است که با این موارد آشنایی پیدا کنید. این موارد عبارتند از:
- عیدی کارگر: وظیفه پرداخت آن تماما به عهده کارفرما است و شرکت ارائه دهنده خدمات بیمه هیچ گونه مسئولیتی از این بابت ندارد.
- بازخرید ایام مرخصی: در صورتی که کارگر قصد داشته باشد ایام مرخصی خود را باز خرید کند، در صورت توافق با کارفرما باید هزینه آن را از خود کارفرما دریافت کند. به همین دلیل بیمه هیچ مسئولیتی در این زمینه قبول نمی کند.
- هزینه سفر و ماموریت های کاری: این موارد به عهده کارفرما است. تنها در صورتی که کارگر در طول سفر بیمار شود، می تواند از حق بیمه خود برای پوشش هزینه های درمانی استفاده کند.
- سنوات پایان کار: منظور از این مورد، سنواتی است که به عنوان پایان کار و یا خسارت اخراج به کارگر پرداخت می شوند.
- پاداش نهضت سوادآموزی
- حق همسر
- حق تضمین
آیا کارفرما حق برداشت از بیمه کارگری را دارد؟
طبق قوانین کارفرما حق برداشت از بیمه کارگری را ندارد مگر در شرایط زیر:
- کارفرما می تواند برای پرداخت حق بیمه و مالیات کارگر از حقوق او برداشت کند.
- در صورتی که کارگر قسط داشته باشد، کارفرما می تواند برای پرداخت اقساط از حقوق کارگر برداشت کند.
- در صورتی که کارگر در خانه های سازمانی سکونت داشته باشد، کارفرما می تواند برای گرفتن حق اجاره از حقوق کارگر برداشت کند.
- در صورتی که کارگران از شرکت تعاونی اداره مذکور خریداری کرده باشند، کارفرما می تواند از حقوق کارگر برداشت کند.
- در صورتی که به اشتباه مبلغی بیش از حد تعیین شده به حساب کارگر واریز شود، کارفرما می تواند از حقوق کارگر برداشت کند.
نحوه محاسبه حق بیمه کارگری

حق بیمه کارگری چقدر است؟
یکی از مهمترین سوالاتی که پیش میآید، این است که حق بیمه کارگری چقدر است. طبق قانون سازمان تامین اجتماعی حق بیمه حدود 30 درصد از مزد و حقوق دریافتی کارگر است. در واقع هفت درصد از این مقدار حق بیمه تامین اجتماعی و بیست و سه درصد باقی مانده را نیز کارفرما به عنوان حق بیمه به سازمان تامین اجتماعی پرداخت می کند تا کارگر بتواند از مزایای بیمه استفاده کند.
همچنین نکته ای که در رابطه با میزان حق بیمه وجود دارد این است که حق بیمه کارگری نباید از میزان حقوق تعیین شده توسط سازمان تامین اجتماعی کمتر یا بیشتر باشد. همچنین وظیفه پیگیری مسائل حقوقی مربوط به بیمه و نحوه پرداخت آن نیز تماما به عهده کارفرما است.
شرایط بیمه کارگری
طبق قانون وزارت کار کارفرما مجبور است که بدون هیچ گونه شروطی کارگر خود را بیمه کند. به همین دلیل در صورتی که کارفرما این قانون را زیر پا بگذارد، کارگر می تواند با تنظیم شکایت علیه کارفرمای خود در وزارت کار حق بیمه خود را پس بگیرد. در صورتی که شکایت به نفع کارگر ثبت شود، وزارت کار با کارفرما برخورد و او را بنابر قانون جریمه خواهد کرد.
همان طور که توضیح داده شد، حق بیمه سی درصد از حقوق کارگر است که بیست و سه درصد آن را کارفرما و هفت درصد باقی مانده از حقوق کارگر پرداخت می شود. نکته مهمی که در مورد بیمه کارگری باید به آن دقت کرد، مهلت پرداخت آن است؛ زیرا بر اساس ماده سوم قانون تامین اجتماعی حداکثر مهلت پرداخت حق بیمه تا آخرین روز ماه بعد است. طبق قانون برای کارفرمایانی که حداکثر در کارگاه خود 5 کارگر دارند، این مهلت می تواند تا دو ماه نیز افزایش یابد.
پرداخت حق بیمه می تواند به روش های مختلفی انجام شود. این که از کدام روش استفاده شود، کاملا به کارفرما بستگی دارد. برای این که بیشتر با اینکه بیمه کارگری چیست آشنا شوید، باید گفت برای پرداخت هم می توان از اینترنت و هم از دستگاه های عابربانک در سطح شهر استفاده کرد. همچنین امکان پرداخت به صورت حضوری در شعبات سازمان تامین اجتماعی نیز وجود دارد. باید به این موضوع اشاره کرد که برای کارگران ساختمانی بیمه های به خصوصی وجود دارد که به آن بیمه نوین گفته میشود.
بیمه کارگری شامل چه مواردی نمیشود؟
بیمه کارگری شامل موارد زیر نمیشود:
- عیدی (پرداخت عیدی به طور اجباری بر عهده کارفرماست)
- هزینههای مربوط به سفر و مأموریت
- پاداشهای مربوط به نهضت سوادآموزی
- حق همسر
- هزینههای خوراک و مسکن در زمان بیماری
- حق شیر
- تضمین حقوق
- مزایای پایان سال و خسارت ناشی از اخراج
شباهتها و تفاوتهای حق بیمه کارگری و کارمندی چیست؟
بیمه کارگری و بیمه کارمندی هیچ تفاوتی ندارد. پرداخت حق بیمه از وظایف کارفرمایان است که بدون در نظر گرفتن نوع خدمات نیروها ملزم به پرداخت آن هستند.

چرا کارگران نباید بدون بیمه کار کنند؟
چالشها و مشکلات کارگران بدون بیمه، چالشهایی غیرقابل چشمپوشی است. همانطور که در بخشهای بالایی این متن اشاره شد، بیمه کارگران از حقوق اولیه کار آنهاست و پرداخت آن توسط کارفرمایان امری ضروری است. طبق قانون وزارت کار همه کارفرمایان ملزم به پرداخت بیمه هستند.
چالشها و مشکلات کارگران بدون بیمه میتواند به طور جدی بر زندگی شخصی و حرفهای آنها تأثیر بگذارد. در ادامه به برخی از مهمترین این مشکلات اشاره میکنیم:
- عدم پوشش هزینههای درمانی: بدون بیمه، کارگران در صورت بروز بیماری یا آسیب، مجبور به پرداخت هزینههای بالای درمان خواهند بود. این مسأله میتواند بار مالی سنگینی بر دوش کارگران و خانوادههایشان بگذارد.
- نبود حمایت در برابر حوادث شغلی: در صورت بروز حادثه در محل کار، کارگران فاقد بیمه ممکن است نتوانند هزینههای درمانی یا غرامت ناشی از آسیبهای جسمی را دریافت کنند. این موضوع میتواند باعث مشکلات مالی و از دست دادن درآمد شود.
- عدم تأمین حقوق بازنشستگی: بدون بیمه تأمین اجتماعی، کارگران در دوران بازنشستگی از حمایت مالی برخوردار نخواهند بود و ممکن است مجبور به ادامه کار در سنین بالا یا مواجهه با شرایط مالی سخت شوند.
- عدم پوشش در برابر بیماریهای شغلی: بسیاری از کارگران در معرض بیماریهای خاص شغلی قرار دارند. بدون بیمه، هزینههای درمانی این بیماریها ممکن است بر عهده خود فرد باشد که منجر به مشکلات اقتصادی میشود.
- عدم حمایت در دوران بیکاری: اگر کارگری شغل خود را از دست بدهد، بدون بیمه ممکن است هیچ گونه حمایتی از نظر مالی دریافت نکند و در صورت بیکاری با بحران مالی مواجه شود.
- ضعف در حمایتهای خانوادگی: در صورتی که کارگر به دلیل بیماری یا حادثه فوت کند، خانواده او بدون بیمه ممکن است از حمایت مالی لازم برای ادامه زندگی برخوردار نباشند.
- عدم امنیت شغلی و اجتماعی: کارگران بدون بیمه احساس ناامنی شغلی و اجتماعی دارند، زیرا در صورت بروز مشکلات بهداشتی یا اقتصادی، هیچ شبکه حمایتی برای آنها وجود ندارد.
- مشکلات حقوقی: در صورتی که کارگر حقوق خود را از کارفرما دریافت نکند یا در شرایط ناعادلانه قرار گیرد، نداشتن بیمه ممکن است کارگر را از دستیابی به حقوق قانونی خود محروم کند.
شرایط حق بیمه در صورت ترک کار کارگر
براساس ماده 39 قانون تامین اجتماعی، کارفرما مجبور است که همیشه لیست حقوق آخرین دستمزد کارکنان را به همراه ریز جزئیات آن تا آخرین روز ماه بعد به سازمان تامین اجتماعی ارسال و هزینه های مربوطه را پرداخت کند. در صورتی که کارگر ترک کار کند، کارفرما باید فورا این موضوع و تغییرات مرتبط به آن را در لیست ارسالی بیمه قرار دهد.
نتیجهگیری
طبق قوانین وزارت کار یکی از اولین قوانینی که تمامی کارفرمایان مجبور به رعایت آن هستند، پرداخت حق بیمه کارگران است. تمامی کارگران حق دارند که از بیمه و مزایای آن برای خدمات درمانی و بهداشتی بهره مند شوند. اما سوالی که برای کارگران پیش می آید این است که بیمه کارگری چیست و چه مزایایی می تواند داشته باشد. برای این که بهتر با این نوع از بیمه آشنا شوید، در این مقاله در مورد این موضوع و نکات مهم در رابطه با آن توضیح داده شد.
سوالات متداول
1. آیا بیمه شدن کارگر اجباری است؟
در صورتی که کارفرما تحت قوانین وزارت کار، کسب و کار خود را راه اندازی کرده است، مجبور است که تحت هر شرایطی کارگران خود را بیمه کند.
2. حق بیمه کارگری چقدر است؟
حق بیمه کارگری برابر با 30 درصد حقوق کارگر است که پرداخت 23 درصد آن به عهده کارفرما و 7 درصد آن به عهده فرد بیمه شده یعنی کارگر می باشد.